![]()
home | aktualności | układ Ogrodu | roślinność | rośliny zielne | drzewa | ciekawostki | szklarnie | od nas | sprzedażflora | edukacja | galeria | nasi Dobroczyńcy | inne ogrody | m@il | mapa serwisu | jak trafić? MOB Zabrze Flora Hepatica
nobilis Mill. (Przylaszczka pospolita)Hepatica nobilis Mill. (Przylaszczka pospolita) – rodzina Ranunculaceae (Jaskrowate), syn. Hepatica triloba Chaix., Anemone hepatica L., trojanek, trójczak, wilcza stopa ![]()
Z
rodzaju hepatica w Polsce występuje tylko jeden gatunek – Hepatica
nobilis Mill. Jest to roślina wieloletnia, występująca na
terenie
Europy na północ od Alp, aż do Skandynawii. Jest to zimozielona bylina
kłączowa, osiągająca wysokość 15–20 cm. Płytko pod ziemią tworzy
ciemnobrązowe, krótkie kłącze o krótkich korzeniach. Pokryte jest ono
łuskami, z których kątów wyrastają bezlistne pędy kwiatowe. Liście
zimozielone i długoogonkowe, tworzą przyziemną rozetę. Pozostają
zielone przez zimę i są zastępowane nowymi po przekwitnięciu roślin
(pod koniec kwietnia). Liście odziomkowe, są trójklapowe, o
całobrzegich, jajowatych klapach i sercowatej nasadzie. Młode są biało
owłosione, z czasem stają się gładkie i skórzaste, ciemnozielone z
wierzchu, od spodu lekko fioletowe. Przylaszczka kwitnie od marca do
maja - kwiaty pojawiają się przed rozwojem liści. Kwiaty są pojedynczo
osadzone na pędzie kwiatostanowym o wysokości 10 cm. Na pędzie tuż pod
kwiatem są umieszczone trzy niewielkie, złączone listki, imitujące
działki kielicha (tworzą pozorny kielich). Listki te nie opadają -
pozostają także w czasie owocowania. Kwiaty o średnicy do 4 cm są
przeważnie koloru niebiesko-fioletowego, czasami różowe, białe lub
ciemnoczerwone. W nocy i w czasie chłodnej, pochmurnej pogody kwiaty
się zamykają i zwieszają. Okwiat jest przeważnie zbudowany z 5–6
płatków korony, (chociaż może ich być nawet 15), oraz wielu spiralnie
ustawionych słupków i pręcików. Owocem są orzeszki z krótkim, białym
wyrostkiem (dzióbkiem), zawierające substancje tłuszczowe, chętnie
zjadane przez mrówki, które rozsiewają nasiona przylaszczki.
Przylaszczka dobrze rośnie na stanowiskach cienistych i półcienistych, pod drzewami i krzewami. Gleba powinna być próchnicza, stale wilgotna, a podłoże wapienne (roślina wapieniolubna). Od 2004 podlega ścisłej ochronie gatunkowej. Łacińska nazwa rodzajowa przylaszczki nawiązuje do wątroby (hepar - wątroba), z uwagi na podobieństwo kształtów liści - budziła skojarzenie z płatami wątroby. W lecznictwie ludowym na zasadzie magicznego myślenia ("podobne działa na podobne") była używana w leczeniu schorzeń wątroby, ale także nerek i pęcherza - późniejsze badania nie potwierdziły jej leczniczego działania. Kłącze i korzenie zawierają trującą protoanemoninę - jest rośliną słabo trującą. Przylaszczka źle znosi przesadzanie. Może mieć zastosowanie do nasadzeń naturalistycznych, na rabatach pod drzewami i krzewami, oraz do ogrodów skalnych. home | aktualności | układ Ogrodu | roślinność | rośliny zielne | drzewa | ciekawostki
| szklarnie | od nas
sprzedaż | edukacja | galeria | nasi Dobroczyńcy | inne ogrody | BIP | m@il | mapa serwisu | jak trafić? |